ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਰਦ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਦਰਦ ਹੋਣਾ ਆਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਰਦ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦਾ ਮਕਸਦ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਮਕਸਦ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇੰਨੇ ਆਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹੋਵੋ ਕਿ ਸੌਂ ਸਕੋ, ਆਪਣੀਆਂ ਕਸਰਤਾਂ ਕਰ ਸਕੋ, ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਹਿੱਲਣਾ-ਜੁੱਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕੋ।

ਕਿਹੋ ਜਿਹੇ ਦਰਦ ਦੀ ਉਮੀਦ ਰੱਖੀਏ

ਦਰਦ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਜਰੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਪਹਿਲੇ 1–2 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 4–6 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ-ਕਾਜ ਕਰਦਿਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਨੂੰ ਧੜਕਣ ਵਰਗਾ ਜਾਂ ਦੁਖਣ ਵਾਲਾ ਦਰਦ ਆਮ ਹੈ; ਬਾਂਹ ਨੂੰ ਸਿਰਹਾਣਿਆਂ ਉੱਤੇ ਉੱਚਾ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਅਕਸਰ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਜੇ ਤੁਹਾਡਾ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਲੋਕਲ ਅਨੱਸਥੀਸੀਆ (ਸੁੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ) ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6–12 ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਸੁੰਨ ਰਹੇਗਾ; ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਇਹ 2–3 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਵੀ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀਆਂ ਨਿਯਮਤ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਸੁੰਨਪਨ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ, ਦਰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਹੀਂ। ਨਰਵ ਬਲਾਕ (ਨਸ ਨੂੰ ਸੁੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਟੀਕਾ) ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਮੋਢੇ ਦੀ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸੁੰਨਪਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 6–12 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਇਹ 2–3 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਨਸਾਂ (nerves) ਠੀਕ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਤਿੱਖੇ, ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਝਟਕੇ ਵਰਗੇ ਦਰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਔਖੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਪਰ ਆਮ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਵੇਲੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ

ਤੁਹਾਡੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਲਿਖ ਕੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਹਸਪਤਾਲ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਫ਼ਾਰਮੇਸੀ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੁੱਟੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਨੁਸਖ਼ਾ (prescription) ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਕਈ ਵਾਰ SMS ਰਾਹੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਫ਼ੋਨ ਉੱਤੇ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਛੁੱਟੀ ਵਾਲੇ ਕਾਗ਼ਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛਪਿਆ ਹੋਇਆ ਟੋਕਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਫ਼ਾਰਮੇਸੀ ਇਸ ਨੁਸਖ਼ੇ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਫ਼ਾਰਮੇਸੀ ਸਮੇਤ।

ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪਰਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:

ਨਿਯਮਤ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ: ਇਹ ਸਮਾਂ-ਸਾਰਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਲਓ, ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਨਹੀਂ ਜਦੋਂ ਦਰਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇ:

ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ 1 g (ਦੋ ਆਮ ਗੋਲੀਆਂ) ਹਰ 4–6 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ, 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ 4 g (ਅੱਠ ਗੋਲੀਆਂ) ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ
ਆਈਬਿਊਪ੍ਰੋਫ਼ੈਨ 400 mg ਹਰ 8 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਖਾਣੇ ਨਾਲ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਿਹਦੇ ਦੇ ਛਾਲੇ (ulcers) ਜਾਂ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਜਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੋਜਸ਼-ਰੋਧੀ ਦਵਾਈਆਂ (anti-inflammatories) ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ (ਜੇ ਹੱਡੀ ਦੇ ਜੁੜਨ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰਜਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸੇਗਾ)

ਵਾਧੂ (breakthrough) ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ: ਸਿਰਫ਼ ਤਾਂ ਹੀ ਜੇ ਨਿਯਮਤ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਦਰਦ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਆਵੇ:

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈ ਵੀ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਅਕਸਰ ਟ੍ਰਾਮਾਡੋਲ (tramadol), ਟੈਪੈਂਟਾਡੋਲ (tapentadol, Palexia) ਜਾਂ ਔਕਸੀਕੋਡੋਨ (oxycodone), ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਦਵਾਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਅਨੱਸਥੀਟਿਸਟ (ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਵਾਲਾ ਡਾਕਟਰ) ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੁਸਖ਼ੇ ਦੇ ਲੇਬਲ ਉੱਤੇ ਲਿਖੀਆਂ ਹਿਦਾਇਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲਓ। ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਅਨੱਸਥੀਟਿਸਟਾਂ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ:

ਵਾਧੂ ਗੋਲੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਵਰਤੋ ਜਦੋਂ ਨਿਯਮਤ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਣ; ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀਆਂ।
ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੋ ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਹਲਕੀ ਵਾਲੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ; ਜੇ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਜੀ ਕੱਚਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੂਜੀ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ।
ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਗੋਲੀ ਅਕਸਰ ਕਾਫ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸਿਰਫ਼ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜੇ ਪੈਂਦੀ ਵੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੈਂਡ ਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ ਫਿਜ਼ੀਓਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਧੂ ਖ਼ੁਰਾਕ ਲੈਣ ਨਾਲ ਫ਼ਾਇਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਥੈਰੇਪਿਸਟ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੇਲੇ ਦੱਸੇਗਾ।
ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਕਿ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਦੌਰਾਨ ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟਾ ਕੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ। ਇਹ ਕਬਜ਼ ਅਤੇ ਊਂਘ (ਸੁਸਤੀ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਆਉਣਾ) ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਿੰਨਾ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਇਹ ਓਨਾ ਹੀ ਘੱਟ ਅਸਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਛੁੱਟੀ ਵੇਲੇ ਦਾ ਨੁਸਖ਼ਾ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਸੀਮਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤਯਾਬੀ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਛੁੱਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਜੀਪੀ (ਫ਼ੈਮਿਲੀ ਡਾਕਟਰ) ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨਾ ਚੰਗਾ ਹੈ

ਕਬਜ਼: ਟ੍ਰਾਮਾਡੋਲ, ਟੈਪੈਂਟਾਡੋਲ ਅਤੇ ਔਕਸੀਕੋਡੋਨ ਤਿੰਨੋਂ ਇਹ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਹੀ ਰੇਸ਼ੇ (fibre) ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਖਾਓ ਅਤੇ ਖ਼ੂਬ ਪਾਣੀ ਪੀਓ; ਜੇ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਵਾਰ Movicol ਦਾ ਇੱਕ ਪੈਕੇਟ ਇਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਜੀ ਕੱਚਾ ਹੋਣਾ (nausea): ਜੇ ਕਿਸੇ ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਜੀ ਕੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਦੂਜੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਛੁੱਟੀ ਵੇਲੇ ਔਨਡੈਨਸੈਟਰੌਨ (ondansetron) ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੀ ਕੱਚਾ ਹੋਣ ਜਾਂ ਉਲਟੀ ਲਈ ਇੱਕ ਗੋਲੀ ਲਓ।
ਊਂਘ ਆਉਣਾ: ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਨਾ ਗੱਡੀ ਚਲਾਓ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਅਹਿਮ ਫ਼ੈਸਲੇ ਕਰੋ।

ਦਵਾਈ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਾਲੇ ਤਰੀਕੇ

ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ:

ਬਰਫ਼: ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹਰ ਘੰਟੇ ਜਾਂ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ 15–20 ਮਿੰਟਾਂ ਲਈ ਜ਼ਖ਼ਮ ਉੱਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਥੈਲੀ ਰੱਖੋ। ਬਰਫ਼ ਕਦੇ ਵੀ ਸਿੱਧੀ ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ ਨਾ ਰੱਖੋ; ਇਸ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਥੈਲੇ ਜਾਂ ਤੌਲੀਏ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟੋ (ਗਰਮ ਸੇਕ ਬਨਾਮ ਬਰਫ਼ ਦੇਖੋ)
ਉੱਚਾ ਰੱਖਣਾ: ਹੱਥ ਨੂੰ ਕੂਹਣੀ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਅਤੇ ਕੂਹਣੀ ਨੂੰ ਦਿਲ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੱਖੋ। ਘੱਟ ਸੋਜ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਘੱਟ ਦਰਦ
ਹਿਲਾਉਣਾ: ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਸਰਤਾਂ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਅਕੜਾਅ ਘਟਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਕੜਾਅ ਹੀ ਜੋੜ ਨੂੰ ਦੁਖਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਧਿਆਨ ਹਟਾਉਣਾ: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਦੇਖਣਾ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਸੱਚਮੁੱਚ ਦਰਦ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ

ਸਾਨੂੰ ਕਦੋਂ ਫ਼ੋਨ ਕਰਨਾ ਹੈ

ਦਰਦ ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਟਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਦਰਦ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ
ਨਵਾਂ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਜੋ ਅਚਾਨਕ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ
ਪਿੰਨੀ (ਲੱਤ ਦੀ ਪਿੰਨੀ, calf) ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਸੋਜ (ਇਹ ਘੱਟ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਗਤਲੇ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ)
ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਸਾਹ ਚੜ੍ਹਨਾ: ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿਭਾਗ ਜਾਓ